گزارش دیپلماسی ایرانی از تحولات در قفقاز جنوبی

آذربایجان به دنبال جنگ است

۱۲ مهر ۱۴۰۱ | ۰۶:۰۰ کد : ۲۰۱۵۰۱۰ اخبار اصلی آسیا و آفریقا
نویسنده خبر: عبدالرحمن فتح الهی
موضع‌گیری های اخیر مقام های دولت باکو علی الخصوص شخص الهام علی اف عجیب و تا حدود زیادی قابل تامل است. مقامات باکو در دیدارهای اخیر خود با مقامات دولت های اروپایی از جمله امانوئل مکرون، رئیس جمهوری فرانسه، به صراحت و بدون هرگونه محدودیت و سانسور به نقض آتش بس و حتی اشغال اراضی ارمنستان اعتراف می کنند.
آذربایجان به دنبال جنگ است

دیپلماسی ایرانی:  دور جدید درگیری های مرزی در قفقاز بین جمهوری آذربایجان با جمهوری ارمنستان با شدت و ضعف کماکان ادامه دارد. در این بین قاطبه کارشناسان و تحلیلگران حوزه قفقاز و اوراسیا اذعان دارند باکو صرفا با هدف فشار به ایروان برای تحمیل دالان موهوم زنگه زور تجاوز به خاک ارمنستان را در دستور کار دارد. از این رو اشغال 15 تا 25 کیلومتر از خاک ارمنستان توشزط ارتش آذربایجان در درگیری های اخیر حکایت از آن دارد که باکو و علی اف با حمایت اردوغان به هر طریقی خواستار ایجاد این دالان موهوم است، ولو آنکه این اقدام به جنگ سوم قره باغ منجر شود.

موضع‌گیری های اخیر مقام های دولت باکو علی الخصوص شخص الهام علی اف عجیب و تا حدود زیادی قابل تامل است. مقامات باکو در دیدارهای اخیر خود با مقامات دولت های اروپایی از جمله امانوئل مکرون، رئیس جمهوری فرانسه، به صراحت و بدون هرگونه محدودیت و سانسور به نقض آتش بس و حتی اشغال اراضی ارمنستان اعتراف می کنند.

باکو به دنبال تحریک

گروهی از نیروهای آذربایجان در اقدامی غیرانسانی، تمامی سربازان ارمنی که یکشنبه در مرز استان سیونیک تسلیم شده بودند را تیرباران کردند. به نظر می رسد باکو با این اقدام رسما اعلام جنگ کرد. در کنار آن اخیرا مقام های جمهوری آذربایجان مواضع رسمی خود را تغییر داده اند. به عنوان مثال، مقام های باکو اعلام کرده اند، اشغال اراضی ارمنستان در واقع پاسخی به تحریکات دولت ایروان است. این اظهار نظر به معنای تائید و اعتراف به اشغال بخشی هایی از خاک ارمنستان است.

به موازات این اقدام دولت الهام علی اف با شروط نیکول پاشینیان، نخست وزیر ارمنستان برای مذاکرات به منظور پایان دادن به اختلافات مرزی دو کشور مخالفت کرده است.

در این زمینه، وزارت امور خارجه جمهوری آذربایجان با انتشار بیانیه ای، اعلام کرد: «ارمنستان نباید در روند مذاکرات، شرط و شروط تعیین کند.» پیش از این، نخست وزیر ارمنستان از دولت الهام علی اف خواسته بود: «به منظور جلوگیری از ادامه درگیری ها درمرزهای مشترک باکو و ایروان، نیروهای بین المللی درخطوط تماس مستقر شوند.»

در همین حال، نیکول پاشینیان با متهم کردن جمهوری آذربایجان به هدف قرار دادن حاکمیت ارمنستان اعلام کرد: «جمهوری آذربایجان حملات جدیدی را علیه حاکمیت و دموکراسی در ارمنستان ترتیب داده است که این حملات باید متوقف شوند.»

با وجود امضای توافقنامه ده ماده ای صلح در نیمه شب نهم ماه نوامبر سال 2020 میلادی و برقراری آرامش نسبی در مرزهای جمهوری آذربایجان و ارمنستان درطول نزدیک به دو سال گذشته، در ماه های اخیر درگیری های مرزی میان نیروهای آذری و ارمنی از سر گرفته شده است.

پس از امضای توافقنامه صلح قره باغ، رئیس جمهوری آذربایجان از دولت ایروان خواسته است از استان جنوبی «سیونیک» ارمنستان به جمهوری خودمختار نخجوان دالانی به این کشور واگذار شود.

پاتک دیپلماتیک تهران به باکو، آغاز فعالیت اولین سرکنسول ایران در کاپان 

با رصد تحولات منطقه قفقاز به خصوص پس تجاوزات باکو در دور جدید تنش مرزی، ایران در ادامه تحرکات دیپلماتیک خود با هدف موازنه سازی در برابر جمهوری آذربایجان و ترکیه کنسولگری خود در کاپان را افتتاح کرد که نشان می دهد تهران از مدت ها پیش به فکر آغاز فعالیت های سیاسی و دیپلماتیک  خود در این منطقه بوده است. 

در همین رابطه مرتضی عابدین ورامین، اولین سرکنسول جمهوری اسلامی ایران در کاپان عصر روز جمعه هشتم مهرماه ۱۴۰۱، در مراسمی با حضور ظهوری، سفیر ایران در ارمنستان، حکم انتصاب خود را به آرارات میرزویان، وزیر امور خارجه جمهوری ارمنستان تقدیم کرد.

عابدین ورامین در این دیدار ابراز امیدواری کرد که فعالیت سرکنسولگری جمهوری اسلامی ایران در کاپان به گسترش و تعمیق روزافزون روابط دو کشور در همه زمینه‌ها کمک کند.

میرزویان وزیر امور خارجه ارمنستان تصمیم ایران برای تأسیس سرکنسولگری در کاپان را نمود عینی اهتمام ایران به گسترش روابط با جمهوری ارمنستان و تلاش برای حفظ صلح و ثبات در منطقه خواند و بر آمادگی دولت ارمنستان برای حمایت کامل از فعالیت موفق سرکنسولگری ایران در کاپان تأکید کرد. 

وزیر امور خارجه ارمنستان با قدردانی از مواضع کشورمان درباره تحولات منطقه به گفت‌وگوهای ثمربخش مقامات دو کشور از جمله در حاشیه نشست مجمع عمومی ملل متحد در نیویورک اشاره کرد. در این دیدار درباره زمینه‌های مختلف توسعه روابط دو کشور گفت‌وگو شد.

ظهوری سفیر ایران در ایروان نیز در این دیدار ضمن مرور توافقات اخیر مقامات ارشد دو کشور، کمک به توسعه روابط اقتصادی دوجانبه، بهره‌برداری بهتر از فرصت‌های موجود و بهبود خدمات‌رسانی به اتباع هموطنان و فعالان اقتصادی به ویژه در استان سیونیک را از جمله اهداف جمهوری اسلامی ایران در ایجاد سرکنسولگری در کاپان برشمرد.

سرکنسول جمهوری اسلامی ایران در کاپان نیز با تشریح برنامه‌های مصوب سرکنسولگری از جمله کمک به جریان روابط اقتصادی مشترک، ابراز امیدواری کرد که فعالیت موفق سرکنسولگری نمودی از توجه جمهوری اسلامی ایران به حفظ صلح و ثبات و بهبود شرایط در منطقه قفقاز جنوبی باشد.

علاوه بر این تحرکات دیپلماتیک، سرلشکر محمد باقری، رئیس ستاد کل نیروهای مسلح در جهت کاهش تنش‌های بین ارمنستان و آذربایجان دیروز دوشنبه با  وزیر دفاع جمهوری آذربایجان گفت‌وگوی تلفنی برقرار کرد.

در جهت ارتقای روابط نظامی و همچنین با توجه به تنش‌های اخیر فی‌مابین دو همسایه شمالی جمهوری اسلامی ایران شامل ارمنستان و آذربایجان، رئیس ستاد کل نیروهای مسلح با وزیر دفاع آذربایجان در جهت کاهش تنش‌ها تماس تلفنی برقرار شد.

دو طرف بر اجرای مسیر گفت‌وگو برای کاهش تنش توسط دو کشور ارمنستان و آذربایجان تأکید کردند. وزیر دفاع آذربایجان اعلام کرد که مشکلات فی‌مابین دو کشور ارمنستان و آذربایجان به خوبی با گفت‌وگو و دوستی قابل حل است.

وزیر دفاع آذربایجان در این گفت‌وگو اعلام کرد که ما هیچ چشم‌داشتی به خاک ارمنستان نداشته و قصد عملیات نظامی برای تصرف خاک ارمنستان را نداریم.

یک سفر معنادار

الهام علی اف، رئیس جمهور جمهوری آذربایجان دیروز دوشنبه در باکو با بنی گانتس، وزیر دفاع اسرائیل دیدار و گفت‌وگو کرد. بر اساس گزارش رسانه‌ها، گانتس در این سفر با وزیر دفاع جمهوری آذربایجان و همچنین فرمانده مرزبانی این کشور نیز دیدار کرده است.

چند روز پیش بود که یک هواپیمای باری جمهوری آذربایجان حامل تسلیحات اسرائیلی از فلسطین اشغالی به باکو رفت. گفته می شود جمهوری آذربایجان در صدر لیست خریداران سلاح از اسرائیل است و پهپادهای خریداری شده از اسرائیل در جنگ قره باغ علیه مواضع ارتش ارمنستان مورد استفاده قرار گرفت. حال سفر گانتس به جمهوری آذربایجان به موازات دور جدید تجاوزات باکو می تواند مویدی بر این نکته باشد که علی اف به دنبال تداوم تشدید درگیری ها است 

الهام علی‌اف، رئیس‌جمهور جمهوری آذربایجان پیشتر در گفت‌و‌گو با «نشریه دفاع ملی روسیه» خبر داده بود که این کشور به طور گسترده از تل‌آویو تجهیزات نظامی خریداری کرده است. وی تصریح کرده بود که باکو از تل‌آویو، پهپادهای موسوم به «مهاجم آسمان» (Sky Striker) و هاروپ خریداری کرده و این موضوع دیگر بر کسی پوشیده نیست؛ پهپادهایی که هم برای شناسایی و هم نبرد کاربرد دارند.

در مقابل یک روزنامه هندی گزارش داد، ارمنستان در ماه سپتامبر تسلیحات سنگینی به ارزش ۲۴۵ میلیون دلار از هند خریداری کرده است.

به گزارش روزنامه اکونومیک تایمز هند، تسلیحاتی که ایروان به دهلی نو سفارش داده شامل موشک، راکت و مهمات دیگر می‌شود؛ تسلیحاتی که در بحبوحه تشدید تنش‌ها بین ارمنستان و جمهوری آذربایجان بر سر منطقه قره باغ خریداری شده‌اند.

روزنامه اکونومیک تایمز هند به نقل از چند منبع نوشت، به موجب این سفارش، هند قرار است برای نخستین بار راکت‌انداز «پیناکا» که یک سلاح با قابلیت پرتاب چندین راکت و از تسلیحات مورد استفاده ارتش هند است را به همراه راکت‌های ضد تانک و مجموعه‌ای از مهمات صادر کند. این خبر از آن جهت اهمیت مضاعف دارد که طبق گفته  معاون ستاد کل نیروهای مسلح ارمنستان مناطق تحت اشغال باکو اهمیت استراتژیکی برای ایروان دارد. لذا تلاش برای بازپس گیری آن وجود خواهد داشت.

به گزارش پایگاه خبری آرمن پرس، آراکل مارتیکیان، معاون ستاد کل نیروهای مسلح ارمنستان گفت: «مواضعی که جمهوری آذربایجان تصرف کرده از نظر استراتژیک مهم هستند. زیرا دقیقاً بالای مناطق ما هستند و نیروهای جمهوری آذربایجان می‌توانند تا حدی بر جاده‌های ما نظارت داشته باشند.»

عبدالرحمن فتح الهی

نویسنده خبر

روزنامه نگار و کارشناس ارشد روزنامه نگاری سیاسی و عضو تحریریه دیپلماسی ایرانی.

اطلاعات بیشتر

کلید واژه ها: جمهوری آذربایجان جمهور ارمنستان الهام علی اف ترکیه استان سیونیک دالان زنگه زور قره باغ فرانسه


( ۵۷ )

نظر شما :

مهندس مهراب لاهیجانی ۱۲ مهر ۱۴۰۱ | ۰۸:۰۷
واضح است پند او اندرز مقامات ایران راه به جایی نبرده و باید سه کار همزمان انجام شود . تحریک محور داخلی مخالفان حکومت علی اف ،تحریک محور روسیه و عراق برای هشدار عملی به ترکیه و استقرار نیروی نظامی ایران (با دعوت و بی دعوت) در استان سیونیک و توجیه مقامات چین ، روس و ارمنی برای خطرات این اقدام برای امنیت ایشان و تشکیل اتحاد 4 گانه .
اراد ۱۲ مهر ۱۴۰۱ | ۰۹:۲۸
انگار قدرت موشکی ایران تنها محدود کردها میشود در برابر آذربایجان دست و پا بسته است اگر ترکیه بود الان ۴۰ کیلومتر تو خاک هردو کشور نیرو فرستاده بود
اطلس ۱۲ مهر ۱۴۰۱ | ۱۰:۳۰
جنگ بعدی برای باکو گران تمام خواهد شد .باکو و ترکیه و اسراییل و غرب به خیال انکه ایران درگیر اشوب داخلی شده است حماقت عجیبی خواهند کرد .دیروز رهبری در دانشگاه افسری و صبحگاه مشترک طی سخنرانی نشان داد که تمام اتفاقات و بحرانهای جاری و حال اینده ایران رصد و برنامه و پاسخ مقتضی دارد و این سخنان را امریکاییها و اسراییها بعنوان اتمام حجت ارزیابی کردند
علی ۱۲ مهر ۱۴۰۱ | ۱۶:۳۴
بهتره ایشون کمی به خودشون استراحت بدن و اینقدر علیه ترکیه و جمهوری اذربایجان و ملت ترک مطلب ننوبسن و بد و بیراه نگن. وقایع بر همه اشکاره و مردم اگاه از منابع مختلف بر موضوعات اگاهن.
کامران ۱۲ مهر ۱۴۰۱ | ۱۹:۱۹
عبدالرحمن جان هر چه نظر گذاشتیم سانسور کردی همان اخرین پاراگراف مقاله و نقل قول از معاون ستاد مشترک ارمنستان خود گویای شرایط موجود در مرز این دو کشور میباشد . ارتش اذربایجان در خط مرزی حدودی دو کشور و ارتفاعات که خط مرزی از این نقاط رد میشود مستقر شده است، و تا وقتی ارمنستان تمامیت ارضی اذربایجان را به رسمیت نشناسد نباید توقع متقابل داشته باشد،
ابراهیم قدیمی ۱۲ مهر ۱۴۰۱ | ۲۰:۰۸
این دلارهاای نفتی را عقل سازندگی میخواهد تا بتواند حفظ کند ودر رفاه وارتقای ملت خرج نماید۔عدهای که بیشتر جهان سومی اند انرا صرف ویرانی وایزار ویرانی میکنند۔تولید کنندگان اینگونه ابزار شادمان ومردم گریان عزیزان از دست داده شده از دوطرف۔ترا تیشه دادم که هیزم کنی۔ندادم که بنیاد مردم کنی۔امروز تیشه میدهند که تیشه فروشی کنند۔
جعفر ۱۳ مهر ۱۴۰۱ | ۰۳:۰۸
آهای کریدور جعلی نیست بلکه ارمنی و روس امضا کردن. پس انقد ضد ترک نباش و آتیش نگبر و با غرض و گریه ننویس
علیرضا ۱۳ مهر ۱۴۰۱ | ۱۳:۲۹
شلیکهای خمپاره و توپ سنگین و نه سلاح سبک .اظهار نظرهای تند و ژست حماسه و جنگ که باکو پیش گرفته نشان از برنامه ریزی شروع جنگ دیگر دارد .غربیها و امریکاییها و ایرانیها فهمیدند اما عده ای در ایران کهسینه چاک منافع قومیتی و نژادی باکو و ترکیه هستند خود را به خواب زدند و خلاف واقع اظهار فضل میکند فکر میکند همه دراز...هستند
خداپرست ۱۳ مهر ۱۴۰۱ | ۲۰:۰۲
انگار نویسنده محترم اصلا اخبار رو گوش نمیدن و خبر ندارن که ایران و آذربایجان اخیرا" تماس های رسمی تنگاتنگی دارن و سعی می شود ایران در تحولات تاثیر گذاری موثری داشته باشن. اصلا" مرغ آقای نویسنده یه پا دارد! آن هم این است که حتما" و حتی بدون دلیل قانع کننده ای ایران باید با آذربایجان و ترکیه وارد جنگ شود!
عباسی ۱۳ مهر ۱۴۰۱ | ۲۰:۱۱
دالان زنگه زور موهوم نیست بلکه در متن توافقنامه سه جانبه آتش بس تحت عنوان کریدور اقتصادی اتصال آذربایجان به نخجوان در برابر دالان لاچین که ارمنستان را به مرکز قره باغ کوهستانی وصل می کند تصریح شده است. الان هم حرف جمهوری آذربایجان این است که ارمنستان یا باید دالان زنگه زور را باز کند یا اینکه باکو هم دالان لاچین را می بندد. مساله قطه مرز ایران و ارمنستان هم ممکن است در پس ذهن برخی سیاستمداران آذری باشد ولی شرایط جهانی و منطقه ای اصلا" اجازه چنین کاری را به باکو نمی دهد و البته هشدار ایران نه به صورت لشکر کشی بلکه در سطح مواضع سیاسی و دیپلماتیک در این زمینه خوب و موثر است ولی این به معنی جنگ ایران و آذربایجان نیست. اتفاقا" اگر دالان زنگه زور در قالب فرمت 3+3 راه اندازی شود به نفع ایران است و ایران رسما" از آن حمایت می کند. نویسنده محترم یا اطلاعات کافی از موضوع ندارند یا تعمدا" بسیاری از واقعیت ها را ننوشته اند تا نتیجه مورد نظر خود را بگیرند.
علی ۱۳ مهر ۱۴۰۱ | ۲۳:۵۵
ایروان ایجاد دالان زنگه زور رو در قرارداد ۳ جانبه صلح پذیرفته الان میخواد زیرش بزنه
به مهندس لاهیجانی ۱۳ مهر ۱۴۰۱ | ۲۳:۵۸
مهندس به راهکار چهارم اشاره نکردی ! توسعه صادرات چای لاهیجان به ارمنستان
خسرو ۱۴ مهر ۱۴۰۱ | ۱۲:۴۶
نوشته و نویسنده فریاد میزند که از پیروزیهای آذربایجان درمانده شده ایم چرا کسی مثل سابق از پ ک ک و ارمنستان و تجزبه طلبی کردی حمایت نمیکند ؟ چرا باید فرانسه و روسیه و حتی امریکا از توسعه طلبی ارضی ارمنستان حمایت نکنند یا سکوت کنند ؟ حالا که آنها سکوت میکنند ایران را تحریک کنیم که ضربه شستی به آذربایجان نشان دهد --- با حلوا حلوا گفتن دهن شیرین نمیشود با صدبار نوشتن" تجاوز آذربایجان " واقعیت عوض نمیشود چون ارمنستان متجاوز است و مسلمانان را نسل کشی کرده است و پانکردهای متوهم باورکنند که تا وقتی که ایران و ترکیه نخواهند کردستان مستقلی تشکیل نخواهد شد دست از رویاپردازی بردارید چشمک زدن به صلیبی ها (ارمنستان و امریکا و فرانسه و... )ناکامی بدنبال دارد چون کردها مردم مسلمانی هستند
گروهبان گارسیا ۱۵ مهر ۱۴۰۱ | ۱۷:۱۵
آذربایجان سرورته
مهدی ۱۵ مهر ۱۴۰۱ | ۲۳:۴۴
برابر توافق و صلح سه جانبه آذربایجان ارمنستان و روسیه ، دو کشور آذربایجان و ارمنستان هر کدام متقابلا متعهد به دادن یک کریدور به دیگری شده اند . یعنی کریدور لاچین در مقابل کریدور زنگه زور ای کاش نویسنده محترم این مقاله به مفاد این قرار داد صلح نیز اشاره ای می کرد . با تشکر
بي نام ۱۶ مهر ۱۴۰۱ | ۱۹:۴۵
مهندس لاهیجانی کلوچه های لاهیجانی عجب مزه ای دارند
بي نام ۱۶ مهر ۱۴۰۱ | ۲۱:۱۸
مهندس لاهیجانی برای کشور ومردم ومسولین نسخه پیچی نکن بهتره هر کاری می خواهی خودت انجام بده ولی جان مادرت ایندفعه نگو امه بیلی ایم
خراسانی ۱۷ مهر ۱۴۰۱ | ۱۱:۰۴
در قرارداد صلح نامی از دالان زنگه زور مشخصا نبرده شده و حتی نحوه ایجاد و محدوده و نظارت ان توسط ارمنستان یاباکو یاد نشده و این تجاوزات باکو در اصل نقض مرزها بین المللی شده و سخنان صریح رهبری و تماسهای ستاد کل با وزیر دفاع باکو حکایت از این دارد